Bên cạnh sự dìu dắt của thầy cô ở trường, vai trò của gia đình trong việc giáo dục con trẻ là vô cùng quan trọng và không thể thay thế, đặc biệt là ở độ tuổi Mầm non. Chuyên mục “Góc Phụ huynh” lần này, Little People xin dành lời tri ân dành cho những người thầy của con tại nhà.

Câu chuyện thứ nhất – người mẹ ba lần chuyển nhà vì con

Mạnh Tử được xem là ông tổ thứ hai của Nho giáo sống vào thời Chiến Quốc (Trung Hoa cũ). Từ nhỏ, ông đã mồ côi cha và chịu sự giáo dục nghiêm khắc của mẹ là Chương Thị. Sau này bà được gọi là Mạnh Mẫu – người nổi tiếng với câu chuyện ba lần chuyển nhà để cho con trai mình được sống, học tập trong một môi trường giáo dục tốt nhất.

Ban đầu, mẹ con Mạnh Tử sống gần bãi tha ma. Hàng ngày, Mạnh Tử vẫn thường ra đây nô đùa và diễn lại những cảnh mình nhìn thấy ở bãi tha ma. Mạnh Mẫu nhận thấy đây không phải là chỗ ở tốt cho con trai mình, bà liền chuyển nhà sang một khu phố mua bán sầm uất. Nhưng tình hình không khả quan cho lắm! Ông học thói xấu hay khoe khoang những gì mình có. Lần này, Mạnh Mẫu chuyển nhà đến gần một ngôi trường. Mạnh Tử sống gần đây nên học những khuôn mẫu lễ giáo, học hành chăm chỉ, lúc bấy giờ Mạnh Mẫu mới thở phào: “Đây mới là chỗ ở của con ta!”.

Mạnh Mẫu còn được xem là một bà mẹ có cách giáo dục con nghiêm khắc và chu đáo nhất trong lịch sử. Một lần khi đang dệt vải, bà thấy con trốn học đi về. Bà kêu Mạnh Tử đến gần rồi cầm dao chặt đứt tấm vải và mắng: “Con đi học mà bỏ học chẳng khác nào mẹ dệt vải mà chặt đứt nó vậy!”. Thấm thía lời mẹ dạy, ông chăm học, dần trở thành học sinh giỏi nhất lớp và một bậc đại hiền triết sau này.

Câu chuyện thứ hai – lời nói dối giúp con thành thiên tài

Thomas Edison là một trong những nhà khoa học, nhà phát minh người Mỹ có tầm ảnh hưởng lớn nhất thế kỷ 20. Ông được người đời ca ngợi là vĩ nhân nhờ một loạt phát minh nổi tiếng như bóng đèn, máy hát, máy ghi âm… Thế nhưng ít ai ngờ rằng, thuở nhỏ, ông từng bị cho là có vấn đề về thần kinh và chậm phát triển vì 4 tuổi mới biết nói… Năm 7 tuổi, Edison nhận được một mẩu giấy từ thầy giáo trường tiểu học Port Huron, bang Michigan, Hoa Kỳ với yêu cầu mang về nhà cho mẹ đọc. Bà Nancy, mẹ Edison nhanh chóng mở ra xem nhưng vừa đọc xong thì bật khóc nức nở. Sau đó, bà cố gắng giữ bình tĩnh đọc cho con nghe: “Con trai của bà là một thiên tài. Ngôi trường này và giáo viên của chúng tôi không đủ khả năng để đào tạo cậu bé. Mong bà hãy tự dạy dỗ con trai mình”.

Sau khi cho Edison nghỉ học, mẹ ông đã bỏ ra nhiều giờ mỗi ngày để dạy cậu về kiến thức khoa giáo, kỹ năng và các bài học về cuộc sống cùng niềm đam mê đọc sách ở tất cả các môn lịch sử, văn học, khoa học, nghệ thuật… Bà luôn nhắc nhở Edison các đức tính ngay thẳng, tự tin, cần cù, lòng ái quốc và tình yêu nhân loại. Edison học hành tiến bộ nhanh chóng. Khi mẹ qua đời và Edison đã trở thành một trong những nhà phát minh vang danh thế giới, một hôm ông ngồi xem lại những vật dụng cũ trong gia đình. Đột nhiên, ông tìm thấy tờ giấy gấp lại trong góc ngăn kéo bàn. Ông mở ra và nhìn thấy dòng chữ được viết trên đó: “Con trai bà là một kẻ đần độn. Chúng tôi sẽ không để nó đến trường nữa”.

Edison đã khóc trong nhiều giờ liền, sau đó viết vào nhật ký: “Thomas Alva Edison là một đứa trẻ đần độn, nhờ người mẹ anh hùng mà trở thành thiên tài của thế kỷ”

Mối tương hỗ giữa nhà trường và gia đình

Hai câu chuyện trên đã cho thấy rằng, gia đình là trường học đầu tiên của trẻ và bố mẹ chính là người thầy đầu tiên và cũng sẽ theo con đến suốt cuộc đời. Giáo dục thời nay, trong môi trường hiện đại là sự kết hợp, tương hỗ của cả ba yếu tố gia đình, nhà trường và xã hội. Trong đó, bối cảnh xã hội được xem là yếu tố khách quan, khó lay chuyển. Vì thế, sự gắn bó mật thiết giữa bố mẹ và thầy cô dựa trên lòng tin, sự kết nối, hỗ trợ và thấu hiểu được xem là vô cùng quan trọng để giúp trẻ phát triển tốt nhất, trong những năm đầu đời.

Văn hoá gia đình là cái nôi nuôi dưỡng, giúp trẻ hình thành những nền tảng tính cách, suy nghĩ và lối ứng xử của trẻ. Tuy nhiên, trẻ vẫn cần một môi trường rộng hơn để tăng cường tương tác xã hội, để nhân rộng cái tốt và hạn chế những điểm yếu, đồng thời học hỏi những kiến thức, kỹ năng cần thiết phù hợp với từng độ tuổi. Một bạn nhỏ phát triển toàn diện cần được nuôi dưỡng trong một nền tảng văn hoá gia đình tốt, cộng hưởng sự tương tác với một cộng đồng lành mạnh và hưởng thụ những chuẩn mực giáo dục hiện đại, đầy nhân văn. Khi bố mẹ và thầy cô thường xuyên chia sẻ về quá trình giáo dục con; những hệ giá trị mà cả trường và nhà cùng thống nhất thì bạn trẻ sẽ cảm thấy hạnh phúc dù ở nhà hay ở trường vì được nhận cùng một sự quan tâm, chăm sóc và dạy dỗ quen thuộc. Vì vậy, hạnh phúc của con trẻ chính là thành quả và là mục tiêu lớn nhất của hoạt động giáo dục mà bố mẹ và thầy cô đang cùng nhau vun xới, đắp bồi!